Kişisel koruyucu donanım: son savunma hattını doğru seçmek
KKD, kontrol hiyerarşisinin en alt basamağıdır. Ama gerekli olduğu yerde yanlış seçilmiş bir baret ya da eldiven, hiç olmamasından farklı değildir.
- Yazar
- Uğur Durak
- Yayın tarihi
- Son güncelleme
- Yok
- Revizyon
- 0
- Kategori
- Saha uygulamaları
- Okuma süresi
- 2 dk
Örnek içerik. Bu yazı sitenin görünümünü göstermek için hazırlanmıştır ve henüz yazarı tarafından gözden geçirilmemiştir. Mevzuatın güncel hâli için kaynakçadaki resmî metinlere başvurun.

Sahada en görünür güvenlik önlemi kişisel koruyucu donanımdır: baret, yelek, eldiven, gözlük, kulaklık. Görünür olduğu için de çoğu zaman ilk akla gelen önlem olur. Oysa 6331 sayılı Kanun'un risklerden korunma ilkeleri, toplu koruma önlemlerinin kişisel korunma önlemlerine öncelik verilmesini ister.
Önce hiyerarşi
- Ortadan kaldırma: Tehlikeyi tamamen yok etmek. Yüksekte yapılan bir işi yerde yapmak gibi.
- İkame: Daha az tehlikeli bir madde ya da yöntemle değiştirmek.
- Mühendislik önlemleri: Makine koruyucusu, yerel havalandırma, korkuluk.
- İdari önlemler: İş izni, rotasyon, uyarı levhaları, eğitim.
- KKD: Yukarıdakiler riski yeterince azaltamıyorsa.
KKD, tehlikeyi azaltmaz; yalnızca tehlike ile çalışan arasına bir bariyer koyar. Bariyer kusurluysa ya da doğru takılmamışsa koruma ortadan kalkar.
Doğru KKD'yi seçmek
Riskten başlayın. Risk değerlendirmesi hangi tehlikeye karşı koruma gerektiğini söyler: düşen cisim, kesilme, kimyasal sıçrama, gürültü. Seçim bu tehlikeye göre yapılır, katalogdaki en pahalı ürüne göre değil.
İşaretlemeye bakın. KKD'nin uygunluk işareti ve ilgili standardı ürün üzerinde ve kullanım kılavuzunda yer alır. Örneğin bir eldivenin hangi kimyasala ve ne kadar süre dayandığı, kılavuzda belirtilir.
Çalışanla deneyin. Ağır, terleten veya görüşü kısıtlayan bir donanım kullanılmaz ya da yanlış kullanılır. Seçimden önce birkaç modeli sahada çalışanlarla deneyin.
Birlikte kullanımı kontrol edin. Gözlük ile solunum maskesi, baret ile kulaklık birbirinin oturuşunu bozabilir. Bir arada kullanılacak donanımları birlikte değerlendirin.
Bakım, saklama ve değiştirme
- Her KKD'nin kullanım ömrü ve değiştirme koşulları kılavuzunda yazar. Darbe almış bir bareti görünür bir hasar olmasa da değiştirin.
- KKD'leri güneş, kimyasal ve nemden uzak, düzenli bir yerde saklayın. Fotoğraftaki gibi asılı ve görünür saklama, eksikleri fark etmeyi kolaylaştırır.
- Kişiye özel donanımların kimde olduğunu zimmet kaydıyla takip edin.
Sahada kısa denetim
Bir sonraki saha turunuzda şu üç soruyu sorun: Bu işte hangi KKD gerekiyor? Çalışan onu takıyor mu? Doğru takıyor mu? Üçüncü soru, çoğu zaman ilk ikisinden daha fazlasını gösterir.
Kaynakça
- Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik (Resmî Gazete, 02.07.2013, sayı 28695)
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, madde 5 (risklerden korunma ilkeleri)
